Jerzy Konikowski

Kontynuacja 7...Sge7!? przeciwko gambitowi Morra [B21]
 

1.e4 c5 2.d4 cxd4 3.c3

Białe są gotowe oddać pionka za inicjatywę. Czarne muszą grać bardzo dokładnie, aby już w fazie debiutowej nie wpaść w poważne tarapaty.

3...dxc3

Jest to najczęstsza odpowiedź. Ruch 3...d3 prowadzi do zupełnie innych pozycji.

4.Sxc3

Najlepsze. Oddanie drugiego pionka po 4.Sf3 cxb2 jest bardzo ryzykowne. Zobaczmy: 5.Gxb2 e6 6.Gc4 Gb4+ 7.Sbd2 Sf6 8.0-0 (8.e5 Se4 9.0-0 Sxd2 10.Sxd2 Sc6 z przewagą czarnych) 8...0-0 9.e5 Se8 10.Se4 d5 11.exd6 Sxd6 12.Sxd6 Hxd6 i czarne mają dwa pionki więcej i stabilną pozycję. Lub 4.Gc4 cxb2 (4...e6 5.Sxc3 a6 prowadzi do głównego wariantu.) 5.Gxb2 e6 6.Sc3 Gb4 7.Sf3 Se7 8.0-0 0-0 z przewagą czarnych.

4...Sc6 5.Sf3 e6 6.Gc4 a6 7.0-0

Białe planują rozwój według schematu: Hd1-e2, Wf1-d1, Gc1-f4 (e3), Wa1-c1 z aktywną grą za pionka.

7...Sge7!?

Jest to ruch, który proponuję przeciwko gambitowi Morra. Czarne zamierzają ustawić swoje siły następująco: Se7-g6, Gf8-e7, d7-d6, 0-0 i hetman w zależności od sytuacji stanie na polu a5, b6, c7 lub e8. W powstałej sytuacji słabe jest 8.He2, gdyż po Se7-g6 czarne bez problemu ustawią swe siły według zamierzonego schematu. Dlatego najlepsze jest 8.Gg5, aby czarnym utrudnić przeprowadzenie głównego planu gry. Oczywiście w tym miejscu grywa się także 7...Sf6, ale to prowadzi do innych gier.

8.Gg5 f6

Czarne z miejsca wyjaśniają pozycję gońca na g5. Ruch w tekście wydaje się najsilniejszy. Inną możliwością jest 8...h6 np. 9.Gh4 (9.Ge3 Sg6 10.Sd4 Gb4!? 11.a3 Gxc3 12.bxc3 0-0 13.f4 d5 14.Gd3 e5 15.Sxc6 bxc6 16.f5 Sf4 17.Gxf4 exf4 18.Wxf4 Hf6 19.exd5 cxd5 20.Wd4 Gxf5 21.Gxf5 Hxf5 22.Wxd5 He4 z równą końcowką.) 9...d6 (9...g5 10.Gg3 Gg7 11.Gd6 0-0 12.We1 b5 13.Gd3 We8 14.e5 Gb7 15.Se4 Sd5 16.Sc5 Wa7 17.Sxb7 Wxb7 18.g3 Gf8!? 19.Gxf8 Wxf8 20.Ge4 Sce7 21.Wc1 Wc7 22.Wxc7 Hxc7 23.Hd2 f5 24.Gxd5 Sxd5 25.Wc1 Hb7 26.Sd4 Se7 z pionkiem, ale białe stoją aktywnie i czarne muszą się ciągle liczyć z groźbą h2-h4.) 10.He2 g5 (Do sprawdzenia jest 10...Hc7!? 11.Wac1 Sg6 12.Gg3 Ge7 13.Gb3 Hb8 itd.) 11.Gg3 Sg6 12.Wfd1 e5 13.Gd5 Hf6 14.Sa4 Gg4 15.Sb6 Wd8 16.Wac1 Gxf3 17.Hxf3 Hxf3 18.gxf3 Sge7 19.b4 Gg7 i białe mają za pionka aktywną pozycję.

9.Ge3

Najlepsze miejsce dla gońca. Białe mają w zamyśle taki plan: Sf3-d4 i f2-f4-f5 z atakiem. Dlatego rozwój gońca na f4 jest mniej efektywne. Zobaczmy: 9.Gf4 Sg6 10.Gg3 (Lub 10.Gd6 Ge7 11.Gb3 0-0 12.Wc1 b6 13.a3 Gb7 14.Hd2 Sce5 15.Sxe5 fxe5 16.Wcd1 Gc6 i czarne stoją lepiej.) 10...Ge7 11.He2 (11.a3 b5 12.Ga2 Hb6 13.Kh1 0-0 lub 11.Sh4 Sxh4 12.Gxh4 0-0 13.Gb3 f5!? 14.Gxe7 Hxe7 15.exf5 Wxf5 16.Gc2 Wf4 w obu przypadkach z lepszymi szansami czarnych.) 11...b5 12.Gb3 Sa5 13.Gc2 0-0 14.Wad1 He8 15.Gc7 Sc4 16.Gb3 Wa7 17.Gb8 Wb7 18.Gg3 Sa5 19.Gc2 d6!? 20.Sd4 Sc6 21.Sxc6 Hxc6 22.Gb3 Kh8 23.Wc1 Wc7 24.He3 Hc5 i czarne mają nieco lepszą pozycję.

9...b5!?

Aby nie dopuścić do ruchu Sc3-a4 i jednocześnie z myślą postawienia gońca na diagonali a8-h1. Innym planem jest 9...Sg6 z opanowaniem pola e5: 10.Sd4 (Alternatywy: 10.a4 Ge7 11.Sd4 Sge5 12.Gb3 Sxd4 13.Gxd4 Sc6 14.Ge3 0-0 15.f4 f5 16.exf5 Wxf5 17.Hg4 d5 18.Wad1 He8 19.Gc2 Wh5 20.Hg3 Gf6 ze skomplikowaną pozycją: czarne mają wprawdzie pionka przewagi, ale białe za to mają aktywną pozycję.; 10.h4 Ge7 11.He2 0-0 12.Wfd1 Ha5 13.Sd5 Gc5 14.Gxc5 Hxc5 15.Wac1 Ha7 16.h5 Sge5 17.h6 b5 18.hxg7 Kxg7 19.Gb3 exd5 20.Sh4 d6 21.Wxd5 Gg4 22.Hd2 Wad8 i czarne mają wygraną pozycję, Brueckner-Schermer, Pinneberg 2002.; 10.Sd2 b5 11.Gb3 Gb4 12.f4 He7 13.Hh5 0-0 14.Wf3 Wf7 15.Sd5 exd5 16.exd5 Sa5 17.d6 Gxd6 18.Wh3 Sf8 19.Gd5 Gb7 20.Se4 g6 21.Gxf7+ Kxf7 22.Sxd6+ Hxd6 23.Hg4 f5 24.Hg5 Sc4 25.Gf2 We8-+ Hardarson-Miezis, Reykjavik 2002.; 10.He2 b5 11.Gb3 Sa5 12.Gc2 Sc4 13.e5 Sxe3 14.Hxe3 f5 15.g4 fxg4 16.Sg5 Gb7 17.Gxg6+ hxg6 18.Hf4 He7 19.Sce4 Gxe4 20.Hxe4 Hxg5 21.Hxa8+ Kf7 22.Wad1 d5 23.Wxd5 exd5 24.Hxd5+ Ke8 25.Hc6+ Kf7 26.Hd5+ i białe ratują się wiecznym szachem.) 10...Gb4!? 11.Wc1 (11.Gb3 Sa5 12.f4 Sxb3 13.axb3 0-0 14.Hh5 Se7 15.Wf3 He8 16.Hxe8 Wxe8 17.Sdb5 Wf8 18.Sc7 Wb8 19.Ga7 Sc6 20.Gxb8 Sxb8 21.Kf1 b5 22.f5 Gd6 23.Sa8 Gb7 24.Wd3 Ge5 25.Sb6 b4 26.Sca4 Gxe4 27.Wdd1 Gxf5 28.Sxd7 Sxd7 29.Wxd7 Gxh2 z przewagą czarnych, Zelic-Farago, Bled 1994.) 11...0-0 12.f4 Sa5 13.Gb3 Kh8 14.f5 Se5 15.fxe6 dxe6 16.Sxe6 Gxe6 17.Gxe6 Sac4 18.Gxc4 Sxc4 19.He2 Sxe3 20.Hxe3 We8 i czarne z powodu słabego pionka e4 stoję nieco lepiej.

10.Gb3 Gb7

10...Sg6!? jest oczywiście możliwą alternatywą.

11.He2

Typowy ruch: hetman zwalnia pole d1 dla wieży. Alternatywy: 11.Sd4 Sxd4 12.Gxd4 (12.Hxd4 Sc6 13.Hd3 Sa5 14.Gc2 Sc4 z lepszymi szansami czarnych) 12...Sc6 13.Ge3 Sa5 14.Gc2 Wc8 15.We1 Sc4 16.Sd5 exd5 (16...Sxb2 17.He2 Sc4 jest korzystne dla czarnych) 17.exd5 Kf7 18.Hh5+ Kg8 19.Gd4 g6 20.Hh4 Gg7 21.d6 Sxd6 22.Gb3+ Sc4 z planem d7-d5 i przewagą czarnych. Lub 11.Sh4 Sa5 12.f4 Sxb3 13.axb3 (13.Hxb3 b4 14.Hxb4 Sf5 15.Hxb7 Sxe3 16.Wfc1 Gc5 17.Kh1 Hb8 18.Hxb8+ Wxb8 19.Sf3 Ga7 20.b3 Ke7 z następnym Wh8-c8 i dobrą grą czarnych.) 13...b4 14.f5 h5!? (Skierowane przeciwko Hd1-h5. W wariancie 14...Kf7 15.Sa4 Gxe4 16.Sb6 Sd5 17.Sxa8 Hxa8 18.fxe6+ dxe6 19.Gd4 Gd6 czarne mają wystarczającą rekompensatę za jakość. Oczywiście nie można grać 14...bxc3?? 15.Hh5+ g6 16.fxg6 hxg6 17.Hxh8+-) 15.Sa4 Gxe4 16.Sb6 Wb8 17.Wxa6 Sxf5 18.Sxf5 Gxf5! (18...exf5 jest słabsze) 19.Wf2 Hc7 20.Sc4 Ge4 i czarne mogą być zadowolone ze swej pozycji.

11...Sa5 12.Sd4

Przyjrzyjmy się możliwości 12.Gc2 Sc4 i teraz: 13.Gc1 (Lepiej stoją czarne w wariantach: 13.b3 Sxe3 14.Hxe3 Wc8 15.Wfc1 Sg6; 13.Wfc1 Wc8 14.Gb3 Sxe3 15.Hxe3 Sg6; 13.Wac1 Wc8 14.Gb3 Sxe3 15.Hxe3 Sg6 16.Wfd1 Gc5 17.Hd2 Se5 itd. Ale 13.Gb3!? zasługuje na uwagę.) 13...Wc8 14.Wd1 Sg6 15.Sd4 Hb6 16.a4 b4 17.a5 Sxa5 18.Sd5 exd5 19.exd5+ Se5 20.f4 Gc5 21.Ge3 Sec4 22.Gf2+ Kf7 23.b3 Wce8 24.Hf3 Sd6 25.Wd2 h5 (25...g6-+) 26.h3 g6 27.Se2 Sxb3! 28.Gxb3 We3 29.Gxe3 Gxe3+ 30.Kh2 Gxd2 z wygraną.

12...Sec6 13.f4 Sxd4 14.Gxd4 Sxb3 15.axb3 Ge7 16.Hh5+ g6 17.Hh6 Gf8 18.Hh3 Gg7 19.Gc5 Kf7 20.f5 Hc7 21.b4 exf5

Do przetestowania jest 21...Wae8!?

22.Wad1 Gf8 23.Gxf8 Waxf8 24.exf5 Gc6 25.Sd5 Ha7+ 26.Kh1 Kg7 27.Se7 Wf7 28.Wfe1

Końcówka ciężkofigurowa po 28.Sxc6 dxc6 29.Wd6 We8 30.Wxc6 Hf2 31.Wcc1 Hxb2 jest korzystna dla czarnych.

28...Hf2 29.Sxc6 dxc6 30.Hc3 Hxf5 31.Hxc6 Hc8 32.Wd6 Hxc6 33.Wxc6 Wd8 34.Wxa6 Wd4
i w powstałej końcówce wieżowej czarne mają lepsze perspektywy, Garcia Ramos-Barria, Valencia 2003.

Podsumowanie: Moim zdaniem kontynuacja 7...Sge7!? daje czarnym dobre szanse na utrzymanie pionka i uzyskanie przewagi.